Tip 1 Diyabet

Tip 1 diyabet, yaşam boyu süren kronik bir hastalıktır. Herhangi bir yaşta ortaya çıkabilir ancak en sık olarak çocukluk ve gençlik döneminde tanı konur. Bu tip diyabete çocuklar ve gençlerde görüldüğünden dolayı jüvenil (gençlik) diyabet veya, hastalar yaşamlarını sürdürebilmek için insülin kullanmak zorunda olduğundan, insüline bağımlı diyabet denilmektedir.

Genel olarak toplumdaki diyabet hastalarının %10'unu Tip 1 diyabet olguları oluşturmaktadır. Çocukluk çağında Tip 1 diyabet sıklığı ülkeler (bölgeler) arasında farklılık göstermekte ve her yıl 15 yaş altındaki 100.000 çocuktan 1-42'sinde diyabet gelişmektedir. Tip 1 diyabet genel olarak kuzey ülkelerinde daha sık görülmektedir.
Tip 1 diyabette, henüz tam olarak anlaşılamayan nedenlerden dolayı kişinin kendi bağışıklık sistemi, pankreasında insülin üreten beta hücrelerini tahrip eder, beta hücrelerinin %80’den fazlası zedelendiğinde Tip 1 diyabet belirtileri ortaya çıkar. Zedelenen beta hücreleri çok az insülin salgılayabilir ya da hiç salgılayamaz ve insülin eksikliğinden dolayı vücutta enerji üretimi için kullanılamayan glukoz kanda birikir. Kanda glukozun uzun süre yüksek kalması tüm organlarda uzun dönemde hasar oluşturur.

Tip 1 diyabetlilere her gün insülin enjeksiyonu yapılıp kan glukoz düzeylerinin sık sık kontrol edilmesi gerekir. Bu hastaların yemek alışkanlıkları düzenli olmalı, diyet ve egzersizle kan şekerlerini kontrol etmelidirler. Aksi halde kan şekerinin ani düşmesi (hipoglisemi) veya yükselmesi (hiperglisemi) gibi yaşamı tehdit eden durumlarla karşılaşabilirler.
Tip 1 diyabetin belirtileri nelerdir?

Tip 1 diyabetin belirtileri nelerdir?

  • Aşırı susuzluk hissi


  • Sık idrara çıkma


  • İştah artışına karşın zayıflama


  • Yorgunluk/halsizlik


  • Bulanık görme


  • Nefeste meyvamsı bir koku


  • Tekrarlayan enfeksiyonlar

Veya hiçbir açık belirti de olmayabilir.

Sıklıkla, bu belirtiler çok şiddetlenene kadar hastalığa tanı konmamış olduğundan tip 1 diyabetin ortaya çıkışı genelde ani ve ağır bir klinik tablo ile olur. İlk tanı konduğunda kısa dönemde öncelikli hedef artan kan glukoz düzeylerini düşürmektir. Uzun dönemde ise tedavinin hedefi belirtileri azaltmak ve organlarda diyabete bağlı hasarın ortaya çıkmasını önlemektir. Bu hedeflerin gerçekleşmesi, hastaya güçlü destek sağlanarak, hastalığı konusunda eğitim verilerek, hastanın yaşam tarzında değişiklikler yapılarak (diyet, egzersiz gibi) ve hastanın kendi kan glukozunu düzenli ve sık ölçmesi ile mümkündür.

Tip 1 diyabet ciddi bir hastalıktır. Kontrol altına alınmazsa, kalp hastalığı, körlük, sinirler ve böbreklerde hasar gibi sorunlar oluşabilir.